Skip to main content

ဖခင္ဘုရင့္ေနာင္ ေျခရာလုိက္လုိေသာ ေညာင္ရမ္းမင္းသား

တပင္ေရႊထီး သည္ ေတာင္ငူမင္းဆက္ (အင္ပါယာ) တည္ေထာင္ရန္ ၾကိဳးစားခဲ့ျပီး ဘုရင့္ေနာင္လက္ထက္မွ အင္ပါယာတခုျဖစ္ေအာင္ ျပဳလုပ္ႏုိင္ခဲ့ေသာ ေတာင္ငူအင္ပါယာ (Taungoo Dynasty 1485-1752 ) သည္ နႏၵဘုရင္လက္ထက္တြင္ ျပိဳကြဲသြားသည္ ဟုဆုိႏုိင္ေသာ္လည္း ဘုရင့္ေနာင္၏ သားေတာ္ ေညာင္ရမ္းမင္းမွဖခမည္းေတာ္၏ ျပိဳကြဲသြားသည္႔ နယ္ပယ္မ်ား ကို ျပန္လည္စုစည္းဖုိ႔ ၾကိဳးစားသျဖင့္ သမုိင္းဆရာမ်ားမွ ေညာင္းရမ္းမင္းမွ ဆင္းသက္ေသာ မင္းမ်ားကို ေတာင္ငူအင္ပါယာ ၏ မင္းဆက္ တြင္ ထည့္ခဲ့ၾကသည္။


 ေညာင္ရမ္းမင္းသည္ ဖခမည္းေတာ္ ေျမွာက္စားသျဖင့္ ေညာင္ရမ္းျမိဳ႔ကိုအပုိင္စားရေသာ
 ျမိဳ႔စားမင္းသား ျဖစ္သည္။ နႏၵဘုရင္ကို ေတာင္ငူစားမွ ပုန္ကန္ေနခ်ိန္တြင္ မိမိ၏ ျမိဳ႔ကို အခုိင္အလံုျဖစ္ေအာင္ ျပဳလုပ္ျပီး ေနျပည္ေတာ္သတင္းကို ေစာင့္ေနေလ၏။ေတာင္ငူစားမွ နႏၵဘုရင္ကို ပုန္ကန္ျပီး ေနျပည္ေတာ္ကို ခ်ီတက္ ကာတုိက္ခုိက္ေၾကာင္း သတင္းရလွ်င္ ေညာင္ရမ္းမင္းသားသည္ အခ်ိန္ကို ဆြဲျခင္းမရွိ ေအဒီ ၁၅၉၇ ဇူလူိင္ ၂ ရက္တြင္ ရမည္းသင္းျမိဳ႔ကို စတင္ သိမ္းပုိက္ေလ၏။

 ေညာင္ရမ္းမင္းသားသည္ ဖခင္ဘုရင့္ေနာင္ကဲ့သုိ႔ ရည္မွန္းခ်က္ ၾကီးဟန္ရွိ၏။ ေနာင္ေတာ္ နႏၵဘုရင္ အကူအညီလုိခ်ိန္တြင္ မကူညီပဲ ရမည္းသင္း၊ပင္းတလဲ၊ျပင္စည္၊သာဂရ၊လူိင္းတက္၊၀တီး၊ အစရွိသည့္ အင္အားနည္းေသာ ျမိဳ႔ငယ္မ်ားကို လုိက္လံသိမ္းပိုက္ေလ၏။ ထုိစဥ္ ေနျပည္ေတာ္တြင္ ေတာင္ငူစား ၏ တုိက္ခိုက္မူေၾကာင့္ တုိင္းျပည္ကို ဗဟိုမွ မထိန္းခ်ဳပ္ႏုိင္ ျဖစ္ကာ ျမိဳ႔စားမ်ားလည္း အင္အားၾကီးသူ လက္ေအာက္သုိ႔ အလုိအေလ်ာက္၀င္ခယ ရေလ၏။

 ေအဒီ ၁၅၉၉ တြင္ ေတာင္ငူအင္ပါယာ၏ ဗဟိုအုပ္ခ်ဳပ္ရာျဖစ္ေသာ ဟံသာ၀တီသည္ ေတာင္ငူစား ႏွင့္ ရခုိင္ဘုရင္ ၏ တုိက္ခိုက္မူေၾကာင့္ က်ရူံးေလ၏။ ဟံသာ၀တီျမိဳ႔ေတာ္ကုိ ရခုိင္ဘုရင္သည္ ယုိးဒယားဘုရင္ အား ႏွိမ္နင္းရန္ ေအဒီ ၁၆၀၀ အထိ တပ္စြဲထားေသး၏။ ယုိးဒယားမင္း ဆုတ္သြားေလမွ ျမိဳ႔ေတာ္တြင္းရွိ အိမ္ၾကီး၊ေက်ာင္းၾကီးမ်ားကို မီးတုိက္ဖ်က္စီး သျဖင့္ ပ်က္စီး ရေလသည္။ ေတာင္ငူစားသည္ ဟံသာ၀တီကို စိတ္မ၀င္စားဘဲ မိမိေနထုိင္ရာ ေတာင္ငူကိုသာ မင္းေနျပည္ေတာ္ အျဖစ္ ျမိဳ႔ၾကီးျဖစ္ေအာင္ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေနေလ၏။ ေအဒီ ၁၅၉၇ ဇူလုိင္ ၄ ရက္တြင္ ေညာင္ရမ္းမင္းသားသည္ အင္း၀ျမိဳ႔ကိုေတာင္ သိမ္းပုိက္ႏုိင္ေလ၏။ သြားေလရာတြင္ ဘားမဲ့ဆရာေတာ္ ကို ပင့္ေဆာင္သြားေလ၏။ ဇူလုိင္ ၂၂ တြင္ ပုဂံကို ခ်ီတက္ေလရာ ပုဂံစားလည္း စစ္တုိက္လုိျခင္းမရွိသျဖင့္ အညံခံေလသည္။ 

ထုိသုိ႔ ျမိဳ႔စားတုိင္းမွ စစ္မတုိက္ဘဲ အညံခံသျဖင့္ ေညာင္ရမ္းမင္းသား၏ သတင္းသည္ ၾကီးသထက္ၾကီးလာ ေလ၏။ ထုိသတင္းေၾကာင့္ ယခင္ ဟံသာ၀တီ၏လက္ေအာက္ခံမ်ားျဖစ္ေသာ
 ေျမဒူး၊ဒီပဲယင္း၊အျမင့္၊ စဥ့္ကူး၊ျမေတာင္၊တေကာင္း၊ ဗဒံု၊ကန္နီ အစရွိေသာ ျမိဳ႔မ်ားလည္း အလုိအေလ်ာက္ ေညာင္ရမ္းမင္းသား လက္ေအာက္သုိ႔ ၀င္လာၾကကုန္၏။ ေတာင္ငူစားသည္ ဟံသာ၀တီကို အႏုိင္တုိက္ႏုိင္ေသာ္လည္း ယခင္ ဟံသာ၀တီ၏ ၾသဇာခံနယ္မ်ားသည္ ေတာင္ငူစားထံ မ၀င္ဘဲ ေညာင္ရမ္းမင္းသားလက္ေအာက္ကိုသာ ၀င္ၾက သျဖင့္ ေတာင္ငူစား၏ ေအာင္ပြဲသည္ အစစ္အမွန္ ေအာင္ပြဲ မဟုတ္ေခ်။ သုိ႔ျဖင့္ ေညာင္ရမ္းမင္းသား၏ အင္အားသည္ တေန႔ထက္တေန႔ ၾကီးထြားလာေလ၏။

 ဟံသာ၀တီပ်က္ျပီး ထြက္ေျပးေသာ ျမန္မာလူမ်ိဳးမ်ားသည္ ေညာင္ရမ္းမင္းသား၏ လက္ေအာက္သုိ႔ ခုိလူံလာၾကသျဖင့္ အင္း၀ တြင္ လူဦးေရသည္ ထူထပ္လာ၏။ ဤသုိ႔ အင္အားၾကီးလာေသာ ေညာင္ရမ္းမင္းသားကို အျပဳတ္တုိက္ ရန္ အတြက္ ျပည္စား မင္းၾကီးေႏွာင္းသည္ ေတာင္ငူသုိ႔ စာေစကာ မိမိမွ အင္း၀ကို တုိက္လွ်င္ စစ္ကူလွဲ႔ပါ ဟု ေစေလ၏။ ေတာင္ငူစားလည္း သေဘာတူေၾကာင္း စာျပန္ပုိ႔ေလသည္။ 

 မင္းၾကီးေႏွာင္းသည္ စစ္အင္အား ၁ ေသာင္းေက်ာ္ ကို စလင္းစားအား ဦးေဆာင္ေစ ျပီး အင္း၀သုိ႔ ခ်ီတက္ေစေလသည္။ မိမိမွာမူ ေရလမ္း ျဖင့္ ခ်ီတက္ေလ၏။ ေရလမ္းတြင္ အထိန္းေတာ္ ရန္ႏုိင္မွ လုပ္ၾကံရာ ခုခံေသာကုိယ္ရံေတာ္အားလံုး က်ဆံုးျပီး မင္းၾကီးေႏွာင္းလည္း ေရထဲသုိ႔ ခုန္ဆင္းျပီး ေရနစ္ကာ ကြယ္လြန္ေလ၏။ ရန္ႏုိင္သည္ မိမိ စီစဥ္ထားသည့္အတုိင္း ျပည္ျမိဳ႔သုိ႔ ျပန္ကာ လူယံုတပ္မ်ားျဖင့္ ျပည္ျမိဳ႔ ကို သိမ္းေလသည္။ စလင္းစားလည္း ထုိသတင္းကို ၾကားလွ်င္ အင္း၀ရွိ ေညာင္ရမ္းမင္းသားထံ ၀င္ကာ အညံခံေလသည္။

 ေညာင္ရမ္းမင္းသားသည္ အင္း၀ျမိဳ႔ကိုမင္းေနျပည္ေတာ္အဂၤါႏွင့္ညီေအာင္ ျပန္လည္ ျပဳျပင္ေလသည္။
 ေအဒီ ၁၅၉၈ ဇန္န၀ါရီလ ၁၇ တြင္ အင္း၀ျမိဳ႔တံခါး ေလးခု ကို အခမ္းအနားျဖင့္ ျပန္လည္ဖြင့္ေလ၏။ ေအဒီ ၁၅၉၉ ဇူလုိင္လ ၅ ရက္တြင္ ေဟာင္းျပီး ပ်က္စီးစျပဳေနေသာ နန္းေတာ္ေဟာင္းကို ဖ်က္ကာ နန္းေတာ္သစ္ တည္ေဆာက္ရန္ ပႏၷတ္ရုိက္ေလ၏။ မုိးညွင္းႏွင့္ မုိးေကာင္း ရွမ္းေစာ္ဘြားမ်ား ရန္ျပဳမည္ကို စိုးရိမ္ေသာ ေၾကာင့္ ထုိႏွစ္ ေအာက္တုိဘာလ ၈ တြင္ သားေတာ္ကို ဗုိလ္မွဴးျပဳကာ ရွမ္းျပည္သုိ႔ ခ်ီတက္ေစေလ၏။ သုိ႔ေသာ္ ရွမ္းေစာ္ဘြား၏ တပ္ကို မထုိးေဖာက္ႏုိင္ဘဲ ရွိေနေလရာ ေညာင္ရမ္းမင္းသား မွ ျပန္လည္ ေခၚယူသျဖင့္ တပ္ဆုတ္သြားရေလသည္။

 ေညာင္ရမ္းမင္းသား ေကာဇာသကၠရာဇ္ ၉၆၁ခု၊ တေပါင္းလဆန္း ၁၂ ရက္ (ေအဒီ ၁၆၀၀ ေဖေဖာ္၀ါရီ လ ၁၄) တြင္ သားေတာ္သမီးေတာ္၊ မွူးေတာ္မတ္ေတာ္ အေပါင္း ျခံရံျပီး သီဟသူရဓမၼရာဇာ ဟူေသာ ဘြဲ႔ကို ခံယူကာ အင္း၀ထီးနန္းသစ္ ကို တည္ေထာင္ေတာ္မူျပီး နန္းတက္ေလသည္။ ေညာင္ရမ္းမင္းသား နန္းတက္ခ်ိန္တြင္ ေတာင္ငူစားသည္ ဟံသာ၀တီကုိ သိမ္းျပီး ေတာင္ငူသုိ႔ ျပန္ေနခ်ိန္ ျဖစ္၏။ ေအဒီ ၁၆၀၀ ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၂၂ တြင္ ေရာက္ေတာ္မူသည္။ ေအဒီ ၁၆၀၂ ႏုိ၀င္ဘာလ ၁၁ တြင္ ေတာင္ငူစားသည္ မင္းခမ္းမင္းနားျဖင့္ ေကတုမတီကို မင္းေနျပည္ေတာ္ အျဖစ္ သတ္မွတ္ကာ ဘုရင္အျဖစ္ခံယူျပီး နန္းတက္ေလ၏။ ဤသုိ႔ျဖင့္ ေညာင္ရမ္းမင္း အုပ္ခ်ဳပ္ေသာ အင္း၀ၾသဇာခံ နယ္မ်ားတစု၊ ေတာင္ငူဘုရင္မွ တစု၊ ရခုိင္ဘုရင္မွ တစု၊ ရွမ္းေစာ္ဘြားမ်ားမွ တစု စသျဖင့္ ကြဲျပားအုပ္ခ်ဳပ္ၾကေလသည္





Comments

Popular posts from this blog

ကုန္းေဘာင္မင္းဆက္ ကို မ်ိဴ းျဖဳတ္မည့္သူ

မယ္ႏု သည္ အင္း၀တြင္ ေမြးဖြားသူျဖစ္ျပီး ဖခင္မွာ ေထာင္မွဴ းၾကီး ဦးလႊတ္ ျဖစ္၏။ ေမြးခ်င္း ၂ ေယာက္ရွိျပီး အစ္ကိုျဖစ္သူမွာ ေမာင္အုိ ျဖစ္သည္။ မယ္ႏု ငယ္စဥ္က မိသားစု ခရီးထြက္ၾကရာ လမ္းခရီး တခု တြင္ အနားယူ ၾက၏။ မယ္ႏု မွ ထမင္းဟင္းခ်က္ တာ၀န္ယူကာ လူၾကီးမ်ားကို ျပဳစုသည္။ နံနက္လင္းေသာ္ သူ ထမင္းခ်က္သည္ ေနရာတြင္ မူိပြင့္ၾကီး တခု လွပစြာ ေပါက္ေရာက္ေနသျဖင့္ သတင္းျပန္႔ကာ အနီးအနားမွ ရြာသား၊ရြာသူ မ်ား ရင္သပ္ရူေမာစြာ လာေရာက္ ၾကည့္ရူၾကကုန္သည္။

ဆရာေတာ္ ဦးဗုဓ္ ႏွင့္ နန္းမေတာ္ မယ္ႏု

နန္းမေတာ္ မယ္ႏု သည္ ရည္မွန္းခ်က္ အလြန္ၾကီးသူျဖစ္ျပီး အလြန္လည္း ထက္ျမက္သူျဖစ္သည္။ သုိ႔ေသာ္ နန္းမေတာ္ မယ္ႏု သည္ ဒါန အလွဴ မ်ားကုိ ရက္ေရာစြာ လွဴ ဒါန္းေလ့ရွိ၏။ ( တခ်ိဴ ႔ ဆရာမ်ားကမူ ႏုိင္ငံေရး ျပည္သူမ်ား ၏ ေထာက္ခံမူ ကုိ ရခ်င္လုိ႔ လွဴ ဒါန္းမူေတြ လုပ္ေၾကာင္း ေကာက္ခ်က္ခ်ၾက၏။ ) အထူးသျဖင့္ ဆရာေတာ္ ဦးဗုဓ္ ကို ဘၾကီးေတာ္ ႏွင့္ နန္းမေတာ္ မယ္ႏု တုိ႔က နန္းျမိဳ ႔တြင္း အုတ္ေက်ာင္းေတာ္ၾကီး ကို လွဴ ဒါန္းကာ ကုိးကြယ္ထား၏။

မယ္ႏု ႏွင့္ ေမာင္အို အုပ္စု တန္ခုိးထြားျခင္း

ဘၾကီးေတာ္၏ နန္းတက္ပြဲကုိ အနယ္နယ္အရပ္ရပ္မွ ျမိဳ ႔စားမ်ား ၊ ေစာ္ဘြားမ်ား တက္ေရာက္ၾကျပီး လက္ေဆာင္ မ်ားစြာ ဆက္သၾကေလ၏။ သုိ႔ေသာ္ မဏိပူရေစာ္ဘြားမွာမူ တက္ေရာက္ျခင္း မရွိသည့္အျပင္ သံအမတ္ ကုိလည္း လႊတ္ျခင္းမရွိသျဖင့္ ပုန္ကန္သည္ဟု ဘၾကီးေတာ္ မွ ယူဆေလသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ မဏိပူရ ကုိ စစ္ခင္းရန္ ျပင္ဆင္ေစေလသည္။